Carl Batchelor
Küresel İş Geliştirme Müdürü, Condair

Veri merkezi nemlendirme

Condair'in Küresel İş Geliştirme Müdürü Carl Batchelor, nemlendiricilerin kullanımının nasıl geliştiğini inceliyor.

Veri merkezlerinde nemlendiricilerin kullanımı son yıllarda önemli bir değişim geçirdi. Kartların fiziksel özelliklerini korumak için nemlendirilmeye ihtiyaç duyan delikli kartların kullanıldığı ilk bilgisayarlar döneminden, toz ve kirin makaralara yapışmasını önlemek için belirli bir nem seviyesine ihtiyaç duyan manyetik bant veri depolama sistemlerine kadar.

Teknoloji ilerledikçe veri merkezi nemlendirme ihtiyacı da değişmiştir. Veri salonlarını nemlendirmenin temel nedeni, hassas elektronik cihazlara zarar verebilen elektrostatik deşarj (ESD) ile mücadele etmekti. Ancak sunucular artık ESD kaynaklı hasar riskini en aza indirecek şekilde geliştirildi ve bu da veri salonlarının nemlendirilme ihtiyacını azalttı.

Bu durum, ASHRAE’nin (Amerikan Isıtma, Soğutma ve Klima Mühendisleri Derneği) 2008 yılında veri merkezlerinde kabul edilebilir en düşük nem seviyesi ile ilgili önerilen kılavuzlarını değiştirmesine yol açtı. Daha önce önerilen nem seviyesi en az %40 RH (bağıl nem) idi; ancak araştırmaların mutlak nemin ESD üzerinde daha büyük bir etkiye sahip olduğunu göstermesi üzerine bu değer düşürüldü ve artık bağıl nem yerine çiğ noktası cinsinden ölçülmektedir. Yeni önerilen alt sınır, 18°C kuru termometre sıcaklığı ve 5,5°C çiğ noktası sıcaklığından 27°C kuru termometre sıcaklığı ve 5,5°C çiğ noktası sıcaklığına kadar uzanan bir aralıktır. Bu kuru termometre sıcaklıkları aralığı ve 5,5°C çiğ noktası koşullarında, önerilen bağıl nem yaklaşık %25 ile %45 arasında değişmektedir.

Önerilen minimum nem seviyesindeki bu düşüş, ESD ile mücadele için nemlendirme (ve buna bağlı enerji tüketimi) gerektiren yıllık saat sayısının azalmasına yol açmıştır. Bununla birlikte, dış sıcaklıkların düşmesi nedeniyle iç nemin çok düşük seviyelere inip ESD kaynaklı potansiyel risklerin arttığı kış aylarında nemlendirme hâlâ gereklidir.

Veri merkezlerinde ESD ile mücadele etmek için geleneksel olarak CRAC (Bilgisayar Odası Klima) ünitelerine entegre edilmiş Elektrotlu Buharlı Nemlendiriciler kullanılmıştır. Ancak bu tür nemlendiriciler, yüksek enerji tüketimi ve bakım gereksinimi nedeniyle genel işletme maliyetleri yüksektir. Son zamanlarda, yenilikçi enerji tasarrufu stratejileri kapsamında düşük enerjili soğuk su nemlendiricileri kullanılmaya başlanmıştır.

Örneğin, 2008 yılında Kuzey Londra’daki Fujitsu veri merkezi, veri salonlarından geri kazanılan ısı ile soğuk, doymuş taze havayı 30°C’ye önceden ısıtarak ESD’yi önlemek için püskürtmeli nemlendiriciler kullanmıştır. Gelen havanın ısıtılması, havanın daha fazla nem emmesini sağladı ve düşük enerjili JetSpray nemlendirici ile nemlendirilmesinin ardından, hava optimum %50 ±%10 bağıl nem seviyesinde 17°C'lik oda besleme sıcaklığına geri döndürüldü. Buharlı nemlendiriciye kıyasla, ısı geri kazanımı ile birleştirilmiş JetSpray nemlendiricinin kullanımı sayesinde elde edilen enerji maliyet tasarrufu, yıllık yaklaşık 35.000 £ civarındaydı.

ASHRAE çevre kontrol kılavuzlarındaki değişiklikler arasında, önerilen sıcaklık aralığının 20-25°C'den 18-27°C'ye genişletilmesi ve maksimum nem seviyesinin %55 bağıl nem'den %69 bağıl nem'e ve 15°C çiğ noktasına yükseltilmesi yer aldı. Kılavuzlardaki bu esneklik, veri merkezi ortamlarında düşük enerjili “serbest hava soğutma” sistemlerinin kullanımını daha pratik hale getirdi. Dışarıdan getirilen taze hava, kompresörle çalışan CRAC üniteleri yerine soğutma sağlamak için kullanılır. Birleşik Krallık ikliminde bu tür bir soğutma, veri salonu ortamını yılın yaklaşık %70’inde önerilen seviyelerde tutabilir.

Serbest hava soğutma sistemlerinin kullanımının yanı sıra, nemlendirme de veri merkezi ortamında farklı bir rol üstlendi. Bir soğuk su nemlendiricisi, buharlaştırdığı her 1 kg nem için yaklaşık 680 W soğutma sağlar ve saatte 840 kg’a kadar nem sağlarken sadece 550 W ile çalışabilir. Serbest hava soğutma sistemlerini soğuk su nemlendiricilerinden elde edilen evaporatif soğutma ile destekleyerek, serbest hava soğutma sistemlerinin kullanım süresi yılın %70'inden %95'ine çıkarılabilir ve kompresör tabanlı soğutmaya olan bağımlılık, yılın sadece %5'ine – yani en sıcak günlere – indirilebilir.

Soğuk su nemlendiricileri kullanılan iki tür evaporatif soğutma yöntemi vardır: doğrudan ve dolaylı. Doğrudan evaporatif soğutmada, nemlendirici gelen havaya nem katarak havanın nem oranını artırırken sıcaklığını düşürür. Dolaylı evaporatif soğutma ise nemlendiricinin egzoz havası üzerinde çalıştığı durumdur. Hava dışarı atılmadan önce nemlendirilip soğutulur, ardından soğuk termal enerjiyi gelen havaya aktarmak üzere bir ısı geri kazanımı ünitesinden geçirilir. Bu işlem, gelen havayı ek nem eklemeden soğutur.

Paket tip ısı geri kazanımlı AHU'lar, bu tür yenilikçi dolaylı evaporatif soğutma teknolojisini içeren şekilde üretilmeye başlanmıştır. AHU, dönüş havasını bir evaporatif nemlendiriciden geçirerek havayı nemlendirir ve birkaç derece soğutur. AHU’nun ısı geri kazanımı ünitesi daha sonra bu sıcaklık düşüşünün bir kısmını gelen taze havaya aktararak, yüksek enerji tüketen soğutucular üzerindeki yükü azaltır. Doğrudan evaporatif soğutma kapasitesinde evaporatif nemlendiriciler kullanan diğer paket tip AHU’lar, sıcak iklimlerdeki veri merkezi ortamlarında kullanıldığında nemlendiriciden 12°C’ye kadar soğutma sağlayabilmiştir.

Bir veri merkezinin verimliliği, Güç Kullanım Verimliliği (PUE) olarak adlandırılan bir ölçütle belirlenir; bu, sunucuların tükettiği enerjinin, aydınlatma, soğutma ekipmanları vb. diğer hizmetlerin enerji tüketimine oranını ifade eder. Bir veri merkezinin PUE değeri 2,0 ise, sunucular tarafından kullanılan her kW için veri merkezi içindeki diğer hizmetler tarafından da bir kW enerji tüketilmektedir. İdeal olarak PUE değeri mümkün olduğunca 1,0’a yakın olmalıdır. Güncellenen ASHRAE kılavuzları ve bunun sonucunda serbest hava soğutmanın benimsenmesi, birçok modern veri merkezinin PUE değeri önemli ölçüde düşürülmüş olarak inşa edilmesine yol açmıştır.

Güncellenen kılavuzlar, ESD ile mücadele için nemlendirme ihtiyacını azaltmış olsa da, bunun sonucunda veri merkezlerinde nemlendirici kullanımı aslında artmıştır. Düşük enerjili soğuk su nemlendiricileri, sadece soğuk kış aylarında enerji verimli nemlendirme sağlamakla kalmaz, aynı zamanda serbest hava soğutmanın tek başına talebi karşılamak için yeterli soğutma sağlamadığı sıcak aylarda da PUE'yi düşürmeye yardımcı olur.

AHU evaporatif soğutma podcast’i

Hava işleme ünitelerinde evaporatif soğutma için nemlendiricilerin nasıl kullanılabileceğine dair podcast'imizi dinleyin.

İlginizi çekebilecek diğer konular

Bizimle iletişime geçin

Bize Ulaşın

Bize mesaj gönderin

Uzmanınızı bulun

Dünya çapında Condair irtibat kişinizi bulun